True
Nieuws.TV - TV kijken via internet, de beste Nieuws tv-programma's bij elkaar! Nederland.FM   Nederland.TV   Contact   Privacy & Cookies  

De kennis van nu - Alle afleveringen
De kennis van nu
De Kennis van Nu: Scoren met data

Ajax-hoofdtrainer Erik ten Hag ziet data-analyse als een behulpzame ondersteuning. Zo ontdekte bewegingswetenschapper Vosse de Boode dat Nederlandse keepers het keepen verkeerd aanleren. Data-analyse kan inderdaad het verschil maken, benadrukt ook de Leidse sportdatawetenschapper Rens Meerhoff. Ook James Stout, eerste solist bij Het Nationale Ballet, ziet het belang van data-analyse. Onderzoekster Janine Stubbe ontwikkelt bij Codarts in Rotterdam een app voor dansers. Aan de TU Eindhoven wordt een plaktattoo ontwikkeld die tijdens het hardlopen zegt of je op het goede deel van je voeten landt.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Geen spek maar bonen

Elisabeth van Nimwegen en Diederik Jekel volgen de weg van plant naar bonenburger. Als vleesvervangende grondstof wordt meestal soja gebruikt, omdat daar veel eiwitten in zitten. Voor het verkrijgen daarvan moeten echter niet-duurzame processen gevolgd worden. Voor efficiëntere methoden vindt onderzoek plaats aan de Universiteit van Wageningen en bij De Vegetarische Slager van Unilever, dat evenals het Amerikaanse Beyond Meat succesvol naar de beurs is gegaan.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: In het spoor van drugsafval

Brabantse drugscriminelen gebruiken zorgwekkend vaak het riool als dumpplek voor drugsafval, toonden rioolonderzoekers voor het eerst aan. En om de drugscriminaliteit te bestrijden, startte de politie in Noord-Brabant een eigen drugslab om agenten te trainen. De Kennis van Nu kreeg exclusief toegang tot deze drugskeuken op een geheime locatie.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Wat nekt 't insect?

Elisabeth van Nimwegen en ecoloog Hans de Kroon van de Radboud Universiteit bezoeken Duitse entomologen die sinds 1989 bijhouden hoeveel insecten er rondvliegen in Duitse natuurgebieden. Ook in natuurgebied De Kaaistoep bij Tilburg hebben insectentellers de afgelopen 25 jaar het aantal insecten zien afnemen. 'Beduidend minder kevers en nachtvlinders dan twintig jaar geleden', aldus teller Paul van Wielink. Vogelecoloog Theunis Piersma maakt zich eveneens grote zorgen. Door de insectensterfte zijn er steeds minder insectenetende vogels, zoals spreeuwen en zwaluwen. Bij 25 boerenbedrijven in Gelderland werd een groot aantal gifstoffen aangetroffen. Welke gevolgen heeft dat voor het insectenbestand?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De ongetemde jager

Evolutiebioloog Rutger Vos toont Diederik hoe weinig de huiskat van de wilde kat verschilt. Dit in tegenstelling tot de hond, de koe en het schaap, die totaal niet lijken op hun wilde voorouders. Elisabeth is met bioloog Maarten Schrama op Schiermonnikoog, waar ongeveer vijftig verwilderde huiskatten leven. In de provincies Utrecht en Friesland mag erop gejaagd worden, maar schieten op die katten is riskant.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Het moederbrein

De Leidse hersenonderzoeker Elseline Hoekzema bewees dat de hersenen van moeders ingrijpend veranderen tijdens de zwangerschap en volgens neuro-endocrinoloog Peter Bos komen ook vaders er niet onderuit: het zorgbrein wordt geactiveerd. Pedagoog Marian Bakermans onderzoekt of er door huid-op-huidcontact meer 'knuffelhormonen' vrijkomen. Aaf Brandt Corstius, Leonie ter Braak, Sofie van den Enk en Lucas van de Meerendonk vertellen over de grote veranderingen die zij gewaar werden toen zij een kind kregen.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Het moederbrein

De Leidse hersenonderzoeker Elseline Hoekzema bewees dat de hersenen van moeders ingrijpend veranderen tijdens de zwangerschap en volgens neuro-endocrinoloog Peter Bos komen ook vaders er niet onderuit: het zorgbrein wordt geactiveerd. Pedagoog Marian Bakermans onderzoekt of er door huid-op-huidcontact meer 'knuffelhormonen' vrijkomen. Aaf Brandt Corstius, Leonie ter Braak, Sofie van den Enk en Lucas van de Meerendonk vertellen over de grote veranderingen die zij gewaar werden toen zij een kind kregen.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De kracht van muziek

Operazanger Ambroz Bajec-Lapajne bleef zingen toen zijn hersentumor operatief verwijderd werd. Zo kon hersenschade worden voorkomen. Muziek heeft invloed op onze emoties en kan helend werken. In het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) blijkt dat vooral oudere chirurgische patiënten ervan opknappen. Professioneel zangeres Maartje de Lint wil zingen dan ook een fundamentele rol laten spelen in de zorg. Neuromusicoloog Artur Jaschke onderzoekt het positieve effect bij heel jonge patiëntjes. Elisabeth gaat met hem en een gitarist op kraamvisite.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De waterstofbelofte

Waterstof is de nieuwe belofte. Laat auto's en bussen op dit gas rijden en er komt alleen maar fris water uit de uitlaat. De overheid zet er daarom groot op in. In het klimaatakkoord klinkt waterstof vaak als oplossing voor een beter milieu. En in het land komen nieuwe tankstations met waterstofgas, zodat de consument erop kan rijden. Maar is dit slim? Elisbeth en Diederik duiken in dit lichtste element op aarde. Ze rijden alvast met waterstofvoertuigen, proeven water uit de uitlaat en proberen te tanken. En ontdekken zo ook enkele problemen. Want waterstofgas zelf mag dan schoon zijn, hoe kom je eraan?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Scoren met data

Ajax-hoofdtrainer Erik ten Hag ziet data-analyse als een behulpzame ondersteuning. Zo ontdekte bewegingswetenschapper Vosse de Boode dat Nederlandse keepers het keepen verkeerd aanleren. Data-analyse kan inderdaad het verschil maken, benadrukt ook De Leidse sportdata wetenschapper Rens Meerhoff. Ook James Stout, eerste solist bij Het Nationale Ballet, ziet het belang van data-analyse. Onderzoekster Janine Stubbe ontwikkelt bij Codarts in Rotterdam een app voor dansers. Aan de TU Eindhoven wordt een plaktattoo ontwikkeld die tijdens het hardlopen zegt of je op het goede deel van je voeten landt.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Het moederbrein

De Leidse hersenonderzoeker Elseline Hoekzema bewees dat de hersenen van moeders ingrijpend veranderen tijdens de zwangerschap en volgens neuro-endocrinoloog Peter Bos komen ook vaders er niet onderuit: het zorgbrein wordt geactiveerd. Pedagoog Marian Bakermans onderzoekt of er door huid-op-huidcontact meer 'knuffelhormonen' vrijkomen. Aaf Brandt Corstius, Leonie ter Braak, Sofie van den Enk en Lucas van de Meerendonk vertellen over de grote veranderingen die zij gewaar werden toen zij een kind kregen.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De kracht van muziek

Operazanger Ambroz Bajec-Lapajne bleef zingen toen zijn hersentumor operatief verwijderd werd. Zo kon hersenschade worden voorkomen. Muziek heeft invloed op onze emoties en kan helend werken. In het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) blijkt dat vooral oudere chirurgische patiënten ervan opknappen. Professioneel zangeres Maartje de Lint wil zingen dan ook een fundamentele rol laten spelen in de zorg. Neuromusicoloog Artur Jaschke onderzoekt het positieve effect bij heel jonge patiëntjes. Elisabeth gaat met hem en een gitarist op kraamvisite.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De waterstofbelofte

Waterstof is de nieuwe belofte. Laat auto's en bussen op dit gas rijden en er komt alleen maar fris water uit de uitlaat. De overheid zet er daarom groot op in. In het klimaatakkoord klinkt waterstof vaak als oplossing voor een beter milieu. En in het land komen nieuwe tankstations met waterstofgas, zodat de consument erop kan rijden. Maar is dit slim? Elisbeth en Diederik duiken in dit lichtste element op aarde. Ze rijden alvast met waterstofvoertuigen, proeven water uit de uitlaat en proberen te tanken. En ontdekken zo ook enkele problemen. Want waterstofgas zelf mag dan schoon zijn, hoe kom je eraan?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Wormenpoep het zwarte goud

Wiettelers weten het allang, maar steeds meer mensen gebruiken het tegenwoordig voor hun planten: wormenpoep. Volgens sommigen veroorzaakt dit zwarte goud 'een atoombom van leven'. De Kennis van Nu onderzoekt het wetenschappelijke geheim achter dit goedje. We duiken ondergronds en onderzoeken het verborgen leven van de regenworm, die Aristoteles ooit al de darmen van de aarde noemde.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Onze pijngrens

Bijna twintig procent van de Nederlandse bevolking heeft last van chronische pijn. Vreemd genoeg is er nog niet veel bekend over hoe pijn precies werkt. Daarom startte in het voorjaar van 2017 het Groot Nationaal Onderzoek naar pijn. Op www.pijnonderzoek.nl konden en kunnen Nederlanders vragen beantwoorden over hun pijnervaringen. Onderzoekers van het Radboudumc geven in deze uitzending de uitslag van het onderzoek: hoe pijngevoelig zijn Nederlanders?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De zinkende stad

Dat de zeespiegel stijgt is algemeen bekend. Maar in het westelijk deel van Nederland vindt er een tegenovergestelde beweging plaats. Stad en dorp zakken langzaam in veen en klei weg. Voor wie in een huis op betonnen palen woont is er niet veel aan de hand, maar in zo'n 800.000 huizen wordt de houten fundering bedreigd door een cocktail van bacteriën, schimmels of omlaagtrekkende klei. Door verlaging van de grondwaterspiegel, lekkende riolen en andere factoren dreigen oudere huizen weg te zakken. Waar en waarom zakken de steden en hoe ernstig is dat? Kan de wetenschap helpen dit probleem aan te pakken?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Het tweetalige brein

Elisabeth gaat met psychologe Evy Woumans in gesprek over de voordelen van tweetaligheid voor het leervermogen en geheugen. De Nijmeegse neurowetenschappers Ton Dijkstra en David Peeters vertellen over de werking van het brein bij een- en tweetaligen. Alexis Hervais-Adelman van het Max Planck Instituut onderzoekt het brein van simultaantolken.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Paniek in de menigte

We hopen het allemaal nooit mee te maken. Je staat bij een concert of station en plotseling moet je vluchten omdat er een aanslag wordt gepleegd. Veel aanslagen worden met opzet in een drukke publieke ruimte gepleegd om zoveel mogelijk slachtoffers te maken en paniek te zaaien. Hoe reageer jij? En wat doen de mensen om je heen? Hoe kom je veilig weg? De Kennis van Nu onderzoekt hoe we ons het best kunnen voorbereiden op een plotselinge panieksituatie. Onderzoekers gebruiken virtual reality om calamiteiten in menigtes na te bootsen. Zo kunnen ze zien hoe ze steden, stations en luchthavens evacuatieproof kunnen maken. Met serious games wordt onderzocht hoe individuen in de menigte reageren tijdens een ramp. Met een virtuele versie van zichzelf doet Elisabeth van Nimwegen mee aan een virtuele evacuatie. En Diederik Jekel wordt in een staat van paniek gebracht door hem onder stroom te zetten zodat hij kan voelen wat paniek is.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De mysterieuze verdwijning van de neanderthaler

De neanderthaler wordt vaak gezien als ons domme neefje, terwijl de Homo neanderthalensis eerder een soort oer-Europeaan is. Neanderthalers leefden al zo'n 250.000 jaar geleden op ons continent en waren al aangepast aan de koude omstandigheden, lang voordat moderne mensen vanuit Afrika Europa koloniseerden. Je zou verwachten dat de neanderthalers een evolutionaire voorsprong hadden op moderne mensen. Toch zijn zij er niet meer en wij wel.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Identieke tweeling is niet identiek

Eeneiige tweelingen hebben hetzelfde DNA. Toch bepaalt DNA niet helemaal hoe je als persoon bent. Er zitten 'schakelaars'op die bepalen of genen aan of uit staan. Samen met een identieke tweeling gaan Diederik Jekel en Elisabeth van Nimwegen hier nader op in.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Zelfreparerend hart

Elk jaar krijgen ruim vierduizend Nederlanders een nieuwe hartklep, afkomstig van een rund of varken. Die kleppen groeien niet mee en slijten, dus de patiënt moet regelmatig onder het mes om de oude klep te vervangen door een nieuwe. Carlijn Bouten, hoogleraar aan de TU Eindhoven, ontwikkelde een klep van kunststof, waaraan cellen uit het bloed van de patiënt blijven plakken. Terwijl de kunststof oplost, vormen die cellen een nieuwe klep. Uiteindelijk heeft de patiënt een hartklep van zijn eigen lichaamsweefsel, die meegroeit en hopelijk zijn hele leven meegaat. De Kennis Van Nu kijkt hoe het staat met de ontwikkeling van deze nieuwe hartklep.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Illegale handel in dieren

Elisabeth en Diederik Jekel volgen het pad van een zeer zeldzame pijlgifkikker die in 2013 ontdekt werd in Brazilië. Bioloog Marinus Hoogmoed schreef er een artikel over, waarna een handelaar de kikkertjes naar Europa smokkelde en tegen hoge prijzen verkocht. Deze praktijken worden door criminele organisaties wereldwijd toegepast.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Verstoord gehoor

Als je gehoor minder wordt, blijkt het steeds lastiger om anderen nog goed te verstaan in een rumoerige omgeving. Slechthorenden vinden drukke feestjes daarom vaak zo vervelend dat ze liever wegblijven. Presentatoren Elisabeth van Nimwegen en Diederik Jekel onderzoeken wat er gebeurt als geluiden niet meer goed binnenkomen.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Extreem weer

Hoe vangt de natuur de klappen op van extreem weer? Wetenschappelijk onderzoek dat zich richt op de impact van dit soort gebeurtenissen staat weliswaar nog in de kinderschoenen, maar de eerste bevindingen zijn opvallend. Diersoorten blijken slecht opgewassen tegen alsmaar hogere springvloeden, intensere stormen, hittegolven of zwaardere buien. Dit roept bij wetenschappers de vraag op: hoezeer is de mens zelf eigenlijk opgewassen tegen het extremere weer van de toekomst?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Schoonste lucht

Epidemioloog Saskia van der Zee onderzoekt de effecten van fijnstof op mensen. Elisabeth van Nimwegen spreekt haar in een van de meest vervuilde straten van Nederland. Regisseur/acteur Edwin de Vries worstelt al jaren met longklachten en strijdt voor minder luchtvervuiling. Korstmosdeskundige Laurens Sparrius laat het verschil zien tussen een gebied met schone en vervuilde lucht. Op animaties gemaakt door Joost Wesseling van het RIVM zien we het verloop van de luchtkwaliteit in de tijd. Diederik Jekel test met luchtkwaliteitsexpert Dave de Jonge het nut van een mondkapje. Uit alle metingen blijkt dat op Schiermonnikoog de schoonste lucht van Nederland te vinden is.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Beste oppervlaktewater

Elisabeth van Nimwegen en Diederik Jekel verzamelen watermonsters en spreken met aquatisch ecologe Lisette de Senerpont Domiover over de grootste bedreiging voor het oppervlaktewater: fosfaten. Diederik bezoekt Laura Seelen, die de kwaliteit van het water van vijftig afgegraven zandputten onderzocht. Waterdeskundige Roelof Stuurman meent dat je voor het minst vervuilde water bij het oudste water moet zijn. Elisabeth zwemt met olympisch zwemkampioen Ferry Weertman in zijn favoriete water en bespreekt met hem de kwaliteit van 'zijn' zwemwater. Naturalis helpt met het analyseren van het DNA in alle watermonsters die Diederik en Elisabeth namen. Het schoonste oppervlaktewater van Nederland blijkt in Bussloo te zijn.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Het tweetalige brein

Tweetaligheid is in. Kinderen krijgen al op de basisschool Engels, op steeds meer middelbare scholen zijn de lessen deels in het Engels en op universiteiten vaak hele studies. Maar is het echt goed om tweetalig op te groeien? Of zit de eerste taal het leren van een tweede in de weg? En verschilt het brein van een tweetalige van dat van iemand die maar een taal spreekt? Elisabeth van Nimwegen zoekt uit wat de wetenschap te zeggen heeft over tweetaligheid. Als kinderen die thuis een andere taal spreken dan op school problemen hebben met hun taalontwikkeling, zal dat volgens veel mensen wel te maken zal hebben met die tweetaligheid. Elisabeth, die opgroeide met een Duitse moeder, vraagt zich af of dat wel klopt. Volgens psychologe Evy Woumans van de Universiteit Gent is deze vrees ongegrond: tweetaligheid heeft juist een aantal grote voordelen. Tweetalige kleuters scoren beter in leer- en geheugentestjes en tweetalige bejaarden worden gemiddeld vier jaar later dement dan eentalige. Maar wat gebeurt er dan in het brein van iemand die meerdere talen heel goed spreekt? Daarvoor ging Elisabeth langs bij de Nijmeegse neurowetenschappers Ton Dijkstra en David Peeters. Die ontdekten dat in de hersenen beide talen continu actief zijn, maar dat tweetaligen goed zijn in het onderdrukken van de taal die ze niet gebruiken. Met dat switchen tussen talen creëer je een lenig brein en dat zou een tweetalige wel eens voordelen op kunnen leveren. Tenslotte praat Elisabeth met Alexis Hervais-Adelman, die bij het Max Planck Instituut in Nijmegen het brein van simultaantolken onderzoekt. Die vertalen live op persconferenties en congressen. Het zijn een soort 'supertweetaligen' die alles tegelijk kunnen: ze luisteren naar een tekst in de ene taal en vertalen die tegelijkertijd in de andere. Voor Hervais-Adelman zijn deze taaljongleurs razend interessant. Er zijn weinig beroepen waarbij je hersenen meer moeten multitasken. Hij legde er een aantal in een hersenscanner en ontdekte dat een deel van hun brein buitengewoon goed ontwikkeld is. Verrassend genoeg heeft dat deel niet te maken met taalverwerking, maar met de coördinatie van o.a. bewegingen.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De kracht van zonne-energie

Gaat de zon in Nederland een energie-revolutie in beweging zetten, of is deze eigenlijk al stilletjes aan de gang?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Robotliefde

In ziekenhuizen en verzorgingstehuizen verschijnen steeds vaker sociale robots om te troosten, verhaaltjes te vertellen en om spelletjes te doen. Voor Amerikaanse huishoudens komen nu de eerste persoonlijk assistenten op de markt. Apparaatjes waar we vragen aan kunnen stellen, zoals de Amazon Echo of de Google Home. Wij mensen hebben de neiging om dit soort apparaten te zien als een nieuw soort sociale wezens. Digitale maatjes, waarmee we steeds complexere interacties zullen krijgen. Diederik Jekel en Elisabeth van Nimwegen duiken in de wereld van de sociale robots. Elisabeth haalt de digitale assistente Alexa in huis. Psycholoog Roy de Kleijn meet in hoeverre Elisabeth menselijke eigenschappen toekent aan robots. Diederik experimenteert intussen met de kartonnen robot Harry om te laten zien hoe weinig er nodig is om mensen iets te laten voelen voor een robot. Waarom kennen we robots menselijke eigenschappen toe? Wat betekent het dat robots emoties oproepen? Hebben wij er controle over? Hoe kunnen we sociale robots gebruiken? En hoe kunnen we ze misbruiken? Diederik en Elisabeth zoeken antwoorden bij diabetespatiënten die les krijgen van Robot Pepper, bij techniekfilosoof Martijntje Smits en bij robotwetenschapper Chris Verhoeven, die robots ziet als een volgende stap in de evolutie, een soort dieren die 'telepathisch' wificontact hebben.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Illegale handel in dieren

Elisabeth en Diederik Jekel volgen het pad van een zeer zeldzame pijlgifkikker die in 2013 ontdekt werd in Brazilië. Bioloog Marinus Hoogmoed schreef er een artikel over, waarna een handelaar de kikkertjes naar Europa smokkelde en tgen hoge prijzen verkocht. Deze praktijken worden door criminele organisaties wereldwijd toegepast.